Leasing to umowa, w której finansujący (leasingodawca) kupuje wybraną przez Ciebie rzecz od dostawcy i oddaje Ci ją do używania na czas oznaczony. W zamian korzystający (leasingobiorca) płaci raty, których suma wynosi co najmniej tyle, ile leasingodawca zapłacił za rzecz. Przez cały czas trwania umowy właścicielem przedmiotu jest leasingodawca, a Ty go używasz.
Dalej wyjaśniamy, kto jest kim w umowie, czym różni się leasing operacyjny od finansowego, kto może wziąć leasing i co dzieje się z przedmiotem po zakończeniu umowy.
Co to jest leasing według Kodeksu cywilnego?
Według Kodeksu cywilnego (art. 709¹) leasing to umowa, w której leasingodawca zobowiązuje się kupić rzecz od wskazanego zbywcy i oddać ją leasingobiorcy do używania przez czas oznaczony, a leasingobiorca płaci za to w ratach co najmniej cenę nabycia rzeczy. W leasingu uczestniczą 3 podmioty:
- leasingodawca - kupuje rzecz i jest jej właścicielem do końca umowy (więcej o tym, czym zajmuje się leasingodawca);
- leasingobiorca - wybiera rzecz, używa jej i płaci raty;
- zbywca, czyli dostawca - sprzedaje rzecz leasingodawcy, np. salon samochodowy albo producent maszyn.
Kodeks nie zna pojęć "leasing operacyjny" i "leasing finansowy": to potoczne nazwy dwóch wariantów opisanych w ustawach podatkowych. Umowa wymaga formy dokumentowej (art. 709²), czyli do jej zawarcia prawo nie wymaga własnoręcznego podpisu. Więcej na ten temat znajdziesz we wpisie o umowie leasingu w formie dokumentowej.
Na czym polega leasing w praktyce?
W praktyce to Ty wybierasz przedmiot i dostawcę, a leasingodawca kupuje przedmiot i przekazuje Ci go do używania. Z dostawcą zwykle ustalasz model, wyposażenie i termin wydania, a fakturę opłaca leasingodawca. Przebieg od wniosku do odbioru opisujemy w tekście o tym, jak wygląda proces leasingu.
Na płatność za leasing składają się zwykle 3 elementy:
- opłata wstępna - wpłacana na początku umowy;
- raty leasingowe - płacone do końca umowy, stałe albo zmienne, zależnie od jej zapisów;
- wartość wykupu - kwota ustalona w umowie, za którą możesz przejąć przedmiot na własność po jej zakończeniu.
Ubezpieczenie przedmiotu zwykle opłaca leasingobiorca. Orientacyjną ratę dla wybranej kwoty sprawdzisz w naszym kalkulatorze leasingowym, a przegląd tego, co można sfinansować, znajdziesz w ofertach leasingu.
Leasing operacyjny a finansowy: czym się różnią?
Leasing operacyjny i finansowy różnią się przede wszystkim tym, kto amortyzuje przedmiot, czyli rozkłada jego wartość na koszty w czasie, i co firma zalicza do kosztów. Obie nazwy są potoczne: ustawy o podatku dochodowym opisują warunki każdego z tych rodzajów, ale tych określeń nie używają.
| Cecha | Operacyjny | Finansowy |
|---|---|---|
| Kto amortyzuje | Leasingodawca | Leasingobiorca |
| Co jest kosztem firmy | Opłata wstępna i raty | Odpisy amortyzacyjne i odsetkowa część rat |
| Minimalny czas umowy | 40% normatywnego okresu amortyzacji (rzeczy ruchome), 5 lat (nieruchomości) | Czas oznaczony, ustawa nie określa minimum |
| VAT | Doliczany do każdej faktury (usługa) | Od całej wartości na początku, przy wydaniu przedmiotu (dostawa towarów), gdy umowa przewiduje przejście własności |
W VAT taki leasing finansowy jest traktowany jak dostawa towaru, choć właścicielem do końca umowy pozostaje leasingodawca.
Przykład: samochód osobowy amortyzuje się według stawki 20% rocznie, czyli przez 5 lat. 40% z 60 miesięcy to 24 miesiące, więc umowa leasingu operacyjnego na taki samochód musi trwać co najmniej 24 miesiące. To jeden z warunków, żeby opłaty były kosztem firmy.
Jeśli samochód osobowy jest droższy niż limit, opłaty są kosztem tylko w proporcji limitu do wartości auta. Limit wynosi 225 000 zł dla aut elektrycznych i wodorowych, 150 000 zł przy emisji CO2 poniżej 50 g/km i 100 000 zł przy emisji 50 g/km lub wyższej (stan na listopad 2026 r.). Swoją proporcję policzysz w kalkulatorze proporcji kosztów leasingu samochodu.
Pozostałe rodzaje leasingu i szczegóły tego, czym jest leasing operacyjny, opisujemy w osobnych wpisach.
Kto może wziąć leasing?
Leasing może wziąć zarówno przedsiębiorca, jak i osoba prywatna bez działalności gospodarczej, jeśli leasingodawca pozytywnie oceni ich sytuację finansową. Po stronie firm są to jednoosobowe działalności i spółki, które zwykle rozliczają opłaty leasingowe w kosztach. Finansowanie dla nich opisuje strona leasing dla firm.
Osoba fizyczna nieprowadząca działalności również może być leasingobiorcą, bo ustawy podatkowe przewidują taki przypadek wprost. Taką umowę nazywa się potocznie leasingiem konsumenckim. Osoba prywatna nie rozlicza opłat w kosztach podatkowych, więc dla niej leasing to wyłącznie sposób finansowania.
Wymagania wobec leasingobiorcy każdy leasingodawca ustala sam, więc różnią się one między firmami leasingowymi.
Co można wziąć w leasing?
W leasing można wziąć rzeczy ruchome i nieruchomości. Kodeks cywilny mówi ogólnie o rzeczy, a ustawy podatkowe o podlegających amortyzacji środkach trwałych, wartościach niematerialnych i prawnych oraz o gruntach. Typowe przedmioty leasingu to:
- samochody osobowe, dostawcze i ciężarowe;
- maszyny i urządzenia;
- sprzęt IT i sprzęt medyczny;
- nieruchomości, np. hale i lokale użytkowe.
Szczegóły dla poszczególnych grup opisujemy we wpisie o tym, co można wziąć w leasing.
Jakie obowiązki ma leasingobiorca w czasie umowy?
Leasingobiorca do końca umowy dba o przedmiot, płaci raty w terminie i nie dysponuje rzeczą bez zgody leasingodawcy. Kodeks cywilny określa te zasady wprost:
- utrzymanie i naprawy - konserwacja i naprawy potrzebne, żeby stan rzeczy nie pogorszył się ponad zwykłe zużycie, oraz ciężary związane z jej posiadaniem, np. podatki i opłaty (art. 709⁷);
- zmiany w rzeczy - wymagają zgody leasingodawcy, chyba że wynikają z przeznaczenia rzeczy (art. 709¹⁰);
- oddanie rzeczy innej osobie - także wymaga zgody leasingodawcy (art. 709¹²);
- raty w terminach z umowy - zwłoka ma skutki opisane w ramce poniżej (art. 709¹³);
- wady rzeczy - leasingodawca co do zasady nie odpowiada za wady. Wadę zgłaszasz dostawcy, bo uprawnienia leasingodawcy z tytułu wad przechodzą na Ciebie, poza prawem odstąpienia od umowy z dostawcą (art. 709⁸).
Zwłoka z ratą
Gdy spóźnisz się z co najmniej jedną ratą, leasingodawca powinien wyznaczyć Ci w formie dokumentowej dodatkowy termin na zapłatę. Jeśli go nie dotrzymasz, może wypowiedzieć umowę i zażądać wszystkich pozostałych rat naraz, pomniejszonych o korzyści z wcześniejszej zapłaty i rozwiązania umowy (art. 709¹³ i 709¹⁵).
Co dzieje się po zakończeniu umowy leasingu?
Po zakończeniu umowy o losie przedmiotu decydują jej zapisy, bo Kodeks cywilny nie nakazuje ani wykupu, ani zwrotu. Umowa może przewidywać:
- wykup przedmiotu za wartość ustaloną w umowie;
- zwrot przedmiotu leasingodawcy;
- zawarcie kolejnej umowy.
Kodeks reguluje jeden przypadek: jeśli leasingodawca zobowiązał się przenieść na Ciebie własność bez dodatkowej zapłaty, możesz zażądać tego w ciągu miesiąca od końca umowy, chyba że strony ustaliły inny termin (art. 709¹⁶).
Czym leasing różni się od kredytu i najmu?
Leasing różni się od kredytu i najmu przede wszystkim tym, kto jest właścicielem przedmiotu i czy możesz go wykupić:
- kredyt - pożyczasz pieniądze, sam kupujesz rzecz i zwykle od razu jesteś jej właścicielem;
- leasing - rzecz kupuje leasingodawca i pozostaje jej właścicielem do końca umowy, a Ty jej używasz i możesz ją wykupić, jeśli umowa to przewiduje;
- najem - używasz rzeczy, która należy do wynajmującego, a umowa zwykle nie przewiduje wykupu.
Jeśli wahasz się między leasingiem a kredytem na ten sam przedmiot, porównaj oba warianty w kalkulatorze leasingu i kredytu.
Vleasing to niezależny doradca leasingowy: porównujemy oferty wielu firm leasingowych, ale sami umów leasingu nie zawieramy. Jeśli rozważasz konkretny przedmiot, umów rozmowę z doradcą leasingowym Vleasing: doradca może zebrać oferty kilku leasingodawców, żebyś porównał je na tych samych parametrach. Pojęcia z umów wyjaśnia nasz słownik pojęć leasingowych.
Najczęstsze pytania o leasing
Czy leasing to kredyt?
Nie. W kredycie pożyczasz pieniądze, sam kupujesz rzecz i zwykle od razu jesteś jej właścicielem. W leasingu rzecz kupuje leasingodawca i pozostaje jej właścicielem, a Ty płacisz za jej używanie.
Kto jest właścicielem przedmiotu w leasingu?
Do końca umowy właścicielem jest leasingodawca. Leasingobiorca może przejąć własność po zakończeniu umowy, jeśli umowa przewiduje wykup.
Czy osoba prywatna może wziąć leasing?
Tak, jeśli leasingodawca pozytywnie oceni jej sytuację finansową. Ustawy podatkowe wprost przewidują, że leasingobiorcą może być osoba fizyczna bez działalności gospodarczej, a taką umowę nazywa się potocznie leasingiem konsumenckim. Osoba prywatna nie rozlicza opłat w kosztach podatkowych.
Czy po zakończeniu leasingu trzeba wykupić przedmiot?
Nie zawsze. Kodeks cywilny nie nakazuje wykupu: o tym, czy przedmiot wykupujesz, zwracasz, czy zawierasz kolejną umowę, decydują zapisy umowy. Sprawdź je przed podpisaniem.
- Dopasujemy finansowanie do Twoich potrzeb, niezależnie od tego, czy szukasz leasingu na samochód, maszyny czy sprzęt.
Źródła
- Ustawa z 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 795 (art. 709¹, 709², 709⁷, 709⁸, 709¹⁰, 709¹², 709¹³, 709¹⁵ i 709¹⁶)
- Ustawa z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 554 (art. 16 ust. 1 pkt 4 i 49a, art. 17a pkt 1, art. 17b ust. 1 i art. 17f ust. 1)
- Ustawa z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 592 (art. 23 ust. 1 pkt 4 i 47a, art. 23a pkt 1, art. 23b ust. 1 i art. 23f ust. 1)
- Ustawa z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 1263 (art. 7 ust. 1 pkt 2 i ust. 9, art. 19a ust. 5 pkt 4 lit. b)
