Stałe oprocentowanie leasingu daje ratę znaną z góry i bywa na starcie wyższe niż zmienne, bo leasingodawca wlicza w nie ryzyko zmiany stóp procentowych. Zmienne oprocentowanie podąża za wskaźnikiem referencyjnym, czyli publikowaną stopą rynkową zapisaną w umowie, więc rata może w trakcie umowy spaść albo wzrosnąć. Wybór między stałym a zmiennym oprocentowaniem leasingu zależy przede wszystkim od długości umowy i od tego, ile zapasu na wyższą ratę ma budżet Twojej firmy.
Poniżej wyjaśniamy, z czego składa się rata przy zmiennej stopie, jak mocno zmieniały się stopy NBP w ostatnich latach i co dla umów leasingu oznacza odejście od WIBOR-u. Na końcu znajdziesz listę pytań do zadania przed podpisaniem umowy.
Czym różni się stałe oprocentowanie leasingu od zmiennego?
Różnica dotyczy tego, kto ponosi ryzyko zmiany stóp procentowych: przy stałym oprocentowaniu bierze je na siebie leasingodawca (na okres, w którym stopa jest stała), przy zmiennym Twoja firma. Przy stałej stopie rata jest znana na cały okres umowy albo na okres w niej wskazany. Przy zmiennej stopie część odsetkowa raty, czyli to, co płacisz ponad spłatę wartości przedmiotu, jest przeliczana w terminach wskazanych w umowie, według aktualnej wartości wskaźnika.
| Cecha | Stałe | Zmienne |
|---|---|---|
| Wysokość raty | znana z góry na cały okres albo okres z umowy | zmienia się w terminach aktualizacji z umowy, razem ze wskaźnikiem |
| Cena na starcie | bywa wyższa, bo zawiera wycenę ryzyka | bywa niższa |
| Ryzyko wzrostu stóp | ponosi leasingodawca przez okres stałej stopy | ponosi Twoja firma |
| Gdy stopy spadają | rata się nie zmienia przez okres stałej stopy | rata może spaść przy najbliższej aktualizacji, jeśli spadnie wskaźnik |
| Planowanie budżetu | prostsze | wymaga zapasu na wyższą ratę |
Rodzaj oprocentowania to jedna z decyzji przy leasingu dla firm, obok opłaty wstępnej, okresu umowy i wykupu. Część leasingodawców oferuje tylko jeden wariant albo oba tylko dla wybranych przedmiotów leasingu. Dlatego czasem wybierasz spośród ofert jednego rodzaju.
Od czego zależy rata leasingu przy zmiennym oprocentowaniu?
Przy zmiennym oprocentowaniu rata zależy od trzech rzeczy: wskaźnika referencyjnego zapisanego w umowie, marży leasingodawcy i terminu aktualizacji. Oprocentowanie umowy to wskaźnik referencyjny plus marża leasingodawcy. Marżę ustala umowa i zwykle nie zmienia się ona do końca jej trwania, a zmienia się wskaźnik. W umowach zawieranych dotąd był to zwykle WIBOR, czyli wskaźnik oprocentowania pożyczek na polskim rynku międzybankowym, dla terminu 1 miesiąca (1M) albo 3 miesięcy (3M).
Decyzja Rady Polityki Pieniężnej o stopach NBP nie zmienia raty od razu. Wskaźniki takie jak WIBOR czy POLSTR podążają za stopami NBP, ale nie są z nimi tożsame. Rata zależy od wskaźnika zapisanego w umowie i od terminu jej aktualizacji, więc zmienia się dopiero przy najbliższym przeliczeniu. Orientacyjną ratę przed rozmową o konkretnej ofercie sprawdzisz w kalkulatorze leasingowym.
Rodzaju oprocentowania nie rozstrzyga Kodeks cywilny: art. 709¹ mówi o wynagrodzeniu płatnym „w uzgodnionych ratach”, a w przepisach o leasingu nie pada słowo oprocentowanie, odsetki ani stopa. O rodzaju oprocentowania i wskaźniku przesądzają umowa i ogólne warunki leasingodawcy.
Leasing w euro ze zmiennym oprocentowaniem opiera się zwykle na wskaźniku EURIBOR, a do ryzyka zmiany stóp dochodzi w nim ryzyko kursowe.
Jak zmieniały się stopy procentowe NBP w ostatnich latach?
Stopa referencyjna NBP zmieniała się w ostatnich latach bardzo mocno, co dobrze pokazuje, ile może się wydarzyć w czasie jednej umowy leasingu. Od 5 marca 2026 r. wynosi 3,75% (stan na listopad 2026 r.). Tabela przedstawia wybrane zmiany według danych NBP.
| Od kiedy obowiązuje | Stopa referencyjna NBP |
|---|---|
| 29 maja 2020 r. | 0,10% |
| 7 października 2021 r. (pierwsza podwyżka) | 0,50% |
| 8 września 2022 r. (najwyższy poziom) | 6,75% |
| 7 września 2023 r. (pierwsza obniżka) | 6,00% |
| 4 grudnia 2025 r. | 4,00% |
| 5 marca 2026 r. | 3,75% |
Przykład: wiosną 2021 r., gdy stopa referencyjna NBP wynosiła 0,10%, firma podpisuje pięcioletnią umowę leasingu ze zmiennym oprocentowaniem. Półtora roku później stopa NBP wynosi 6,75%, a przed końcem umowy spada do 3,75%. Oprocentowanie takiej umowy to wskaźnik z umowy plus marża, więc nie było równe stopie NBP, ale zmieniało się w tym samym kierunku.
Te dane opisują przeszłość i nie mówią, co stopy zrobią w kolejnych latach. Dlatego przy wyborze oprocentowania bardziej niż prognozy liczy się to, czy budżet Twojej firmy zniesie wyższą ratę.
Kiedy wybrać stałe, a kiedy zmienne oprocentowanie leasingu?
Stałe oprocentowanie pasuje do firm, które potrzebują pewnej raty, a zmienne do tych, które mają zapas w budżecie i akceptują wahania.
Stałe oprocentowanie ma więcej sensu, gdy:
- umowa jest długa, więc stopy mają więcej czasu, żeby się zmienić,
- rata to duża część miesięcznych przychodów firmy,
- budżet nie ma zapasu na wzrost raty,
- różnica w łącznym koszcie obu ofert jest niewielka.
Zmienne oprocentowanie ma więcej sensu, gdy:
- umowa jest krótka,
- firma udźwignie wyższą ratę bez cięcia innych wydatków,
- oferta ze zmienną stopą jest wyraźnie tańsza na starcie, a Ty akceptujesz, że ta przewaga może zniknąć.
WIBOR, POLSTR i leasing: co zmienia się od 2027 roku?
Od 2027 roku nowe umowy ze zmiennym oprocentowaniem nie powinny już opierać się na WIBOR-ze: takie jest stanowisko KNF i Narodowej Grupy Roboczej ds. reformy wskaźników referencyjnych. Umowy zawarte wcześniej mogą nadal z niego korzystać. Następcą WIBOR-u jest POLSTR (Polish Short Term Rate). Wskaźnik opiera się na jednodniowych transakcjach depozytowych w złotych na hurtowym rynku pieniężnym, a GPW Benchmark SA wyznacza go oficjalnie od 2 czerwca 2025 r.
Według komunikatu KNF z 18 maja 2026 r. (stan na listopad 2026 r.) WIBOR dla terminów 1M, 3M i 6M będzie opracowywany do 31 grudnia 2036 r. KNF oczekuje, że podmioty nadzorowane do 31 grudnia 2026 r. przestaną zawierać nowe umowy oparte na WIBOR-ze, a od 1 stycznia 2027 r. WIBOR ma służyć wyłącznie do obsługi umów zawartych wcześniej.
Dla nowych umów leasingu ze zmiennym oprocentowaniem Narodowa Grupa Robocza zaleciła 12 września 2025 r. wskaźnik POLSTR 1M Stopa Składana (jeden z indeksów składanych z rodziny POLSTR). Rekomendacja nie jest obowiązkowa, dlatego zapytaj, jakiego wskaźnika leasingodawca użyje w Twojej umowie.
Jeśli masz już umowę opartą na WIBOR-ze, sprawdź, co przewiduje ona na czas po zakończeniu publikacji wskaźnika. Szukaj w niej klauzuli o wskaźniku zastępczym (tzw. klauzuli awaryjnej), która mówi, czym leasingodawca zastąpi WIBOR. Umowa na kilka lat skończy się przed 2037 r., więc klauzula ma znaczenie przede wszystkim przy długich umowach, na przykład w leasingu nieruchomości.
O co zapytać przed podpisaniem umowy leasingu?
Przed podpisaniem umowy zapytaj leasingodawcę o pięć rzeczy, od których zależą rata i koszt umowy:
- Jaki wskaźnik i jaka marża? Przy zmiennej stopie poproś o nazwę wskaźnika (WIBOR albo POLSTR i dla jakiego terminu) oraz wysokość marży.
- Jak często rata jest aktualizowana? Zapytaj też, z którego dnia leasingodawca bierze wartość wskaźnika.
- Czy umowa ma klauzulę o wskaźniku zastępczym? Zapytaj, czym leasingodawca zastąpi wskaźnik, gdyby przestał on być publikowany przed końcem umowy.
- Czy i za ile można zmienić rodzaj oprocentowania? Zasady i ewentualną opłatę za zmianę w trakcie umowy określają umowa i tabela opłat.
- Ile kosztuje wcześniejsza spłata? Jeśli planujesz wcześniejszą spłatę leasingu, porównaj jej koszt w obu ofertach, bo warunki mogą się różnić przy stałej i przy zmiennej stopie.
Oferty porównuj według łącznego kosztu, nie samej stopy. Jak go wyliczyć, wyjaśniamy we wpisie o tym, jak obliczyć koszt leasingu, a czym jest RRSO w leasingu (rzeczywista roczna stopa oprocentowania), opisujemy osobno.
Jeśli wahasz się między stałym a zmiennym oprocentowaniem, najprościej porównać oba warianty na tych samych parametrach: kwocie finansowania, okresie umowy, opłacie wstępnej i wykupie. Doradca Vleasing może zebrać dostępne oferty w obu wariantach od różnych leasingodawców. Rozmowę z doradcą leasingowym umówisz przez stronę kontaktową.
Najczęstsze pytania o oprocentowanie leasingu
Poniżej krótkie odpowiedzi na pytania, które przedsiębiorcy zadają najczęściej przy wyborze oprocentowania.
Czy rata leasingu spadnie po obniżce stóp procentowych?
Może spaść, ale tylko przy zmiennym oprocentowaniu i nie od razu: rata zmienia się przy najbliższej aktualizacji przewidzianej w umowie, jeśli spadł wskaźnik, na którym umowa się opiera. Przy stałym oprocentowaniu obniżka stóp nie wpływa na ratę przez okres, w którym stopa jest stała.
Czy można zmienić oprocentowanie ze zmiennego na stałe w trakcie umowy?
Tylko za zgodą leasingodawcy, zwykle w formie aneksu do umowy. Zasady i ewentualną opłatę za taką zmianę określają umowa i tabela opłat, więc warto je przeczytać przed podpisaniem.
Co stanie się z leasingiem opartym na WIBOR-ze?
Umowy oparte na WIBOR 1M, 3M lub 6M, zawarte przed 2027 r., mogą korzystać z tego wskaźnika do końca jego publikacji, czyli do 31 grudnia 2036 r. Co dalej, określa klauzula o wskaźniku zastępczym, jeśli umowa ją zawiera: warto to sprawdzić.
Czy każdy leasing ma zmienne oprocentowanie?
Nie. Umowa może przewidywać stałe albo zmienne oprocentowanie, a przepisy o leasingu w Kodeksie cywilnym tego nie narzucają. Nie każdy leasingodawca oferuje oba warianty dla każdego przedmiotu.
- Dopasujemy finansowanie do Twoich potrzeb, niezależnie od tego, czy szukasz leasingu na samochód, maszyny czy sprzęt.
Źródła
- Narodowy Bank Polski, podstawowe stopy procentowe NBP (dane bieżące) oraz archiwum zmian stóp procentowych NBP
- Komisja Nadzoru Finansowego, komunikat z 18 maja 2026 r.: Zaprzestanie opracowywania Terminów Fixingowych 1M, 3M, 6M WIBOR - 31 grudnia 2036 roku
- Narodowa Grupa Robocza ds. reformy wskaźników referencyjnych: rekomendacje dla nowych produktów bankowych, leasingowych oraz faktoringowych opartych na POLSTR (12 września 2025 r.) oraz komunikat Komitetu Sterującego z 20 maja 2026 r.
- Ustawa z 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 795 (art. 709¹-709¹⁸)
